land map record आजच्या तंत्रज्ञानाच्या युगात, मोठे सर्वेक्षण उपकरण (Surveying Equipment) वापरण्याऐवजी, शेतकरी आणि भूमी मालक आपल्या स्मार्टफोनमधील ॲप्सचा वापर करून शेतजमिनीचे क्षेत्रफळ (Area) आणि परिसीमा (Perimeter) मोजू शकतात.
शेतजमिन मोजण्यासाठी
येथे क्लिक करा
ही पद्धत १००% अचूक नसली तरी, त्वरित आणि अंदाजित मोजमापासाठी अत्यंत उपयुक्त ठरते. मोबाईल ॲप्स वापरून जमीन मोजण्याची पद्धत, त्यासाठी लागणारे सर्वोत्तम ॲप्स आणि त्यांची कार्यप्रणाली खालीलप्रमाणे आहे.
शेतजमिन मोजण्यासाठी
येथे क्लिक करा
जमीन मोजण्यासाठी सर्वोत्तम मोबाईल ॲप्स
गुगलच्या जीपीएस (GPS) तंत्रज्ञानाचा वापर करून अनेक ॲप्स जमीन मोजणीची सुविधा देतात. यामध्ये खालील ॲप्स सर्वाधिक लोकप्रिय आहेत:
जीपीएस फिल्ड एरिया मेजर (GPS Field Area Measure): हे सर्वात लोकप्रिय ॲप आहे, जे वापरण्यास खूप सोपे आहे आणि अचूकता चांगली देते.
एरिया कॅल्क्युलेटर (Area Calculator): हे ॲप चालताना किंवा नकाशावर पॉईंट्स टाकून मोजणी करण्याची सुविधा देते.
गूगल अर्थ (Google Earth): विशेषतः मोठ्या भूभागांचे अंदाजित क्षेत्रफळ मोजण्यासाठी हे ॲप अत्यंत उपयुक्त आहे.
लँड एरिया मेजर (Land Area Measure): हे ॲप शेताचे क्षेत्रफळ, अंतर आणि परिमिती (Perimeter) सहज मोजते.
शेतजमिन मोजण्यासाठी
येथे क्लिक करा
मोबाईल ॲप वापरून जमीन मोजण्याची प्रक्रिया
बहुतांश जीपीएस-आधारित ॲप्स जमीन मोजण्यासाठी दोन मुख्य पद्धती वापरतात: चालून मोजणी (Walking/GPS Measurement) आणि नकाशावर मोजणी (Manual Measurement on Map).
नकाशावर मॅन्युअल मोजणी (Map Measurement)
ही पद्धत सर्वात सोपी आणि कोणत्याही ठिकाणाहून करता येते.
ॲप उघडा आणि स्थान निश्चित करा:
तुम्ही निवडलेले जीपीएस ॲप उघडा.
ॲपच्या मेनूमध्ये ‘Area Measurement’ (क्षेत्रफळ मोजणी) किंवा ‘Distance/Area/Perimeter’ पर्याय निवडा.
जमिनीचा नकाशा शोधा:
ॲपमध्ये सॅटेलाइट व्ह्यू (Satellite View) किंवा हायब्रीड व्ह्यू (Hybrid View) निवडा, जेणेकरून तुम्हाला तुमच्या शेताच्या सीमा स्पष्ट दिसतील.
सर्च बारमध्ये तुमच्या गावाचे/शहराचे नाव किंवा तुमच्या जमिनीचा पत्ता टाका.
शेतजमिन मोजण्यासाठी
येथे क्लिक करा
सीमा निश्चित करा (पॉईंट्स टाका):
तुमच्या जमिनीच्या प्रत्येक कोपऱ्यावर (चारही बाजूंच्या कडांवर) नकाशावर पॉईंट्स (Points) टाका.
आयताकृती (Rectangle) जमीन असल्यास चार पॉईंट्स, आणि अनियमित आकाराची (Irregular shape) असल्यास जेवढे कोपरे असतील तेवढे पॉईंट्स अचूकपणे टाका.
क्षेत्रफळ तपासा:
सर्व कोपरे जोडले (Connect) गेल्यावर, ॲप आपोआप क्षेत्रफळ (Area) आणि परिसीमा (Perimeter) मोजून दाखवते.
युनिट तपासा:
तुम्ही क्षेत्रफळ स्क्वेअर मीटर (Sq. Meter), एकर (Acre) किंवा हेक्टर (Hectare) मध्ये पाहू शकता. तुमच्या गरजेनुसार युनिट बदला.
शेतजमिन मोजण्यासाठी
येथे क्लिक करा
चालून मोजणी (GPS Measurement / Walking Method)
तुम्ही शेतावर किंवा जमिनीजवळ उपस्थित असाल तर ही पद्धत वापरता येते.
जीपीएस ऑन करा: तुमच्या मोबाईलचा जीपीएस (GPS) लोकेशन (Location) चालू करा आणि त्याची अचूकता (High Accuracy) तपासा.
‘चालून मोजणी’ निवडा: ॲपमध्ये ‘Walk/GPS Measurement’ पर्याय निवडा.
मोजणी सुरू करा: तुमच्या शेतीच्या एका कोपऱ्यातून मोजणी सुरू करा (Start Point).
सीमांवर फिरा: तुम्ही तुमच्या शेतीच्या संपूर्ण सीमेवरून (Boundary) चाला.
मोजणी थांबवा: तुम्ही पुन्हा सुरुवातीच्या पॉईंटवर (Start Point) पोहोचल्यावर ‘Stop’ बटण दाबा. ॲपने तुमच्या चालण्याच्या मार्गाच्या आधारावर जमिनीचे क्षेत्रफळ मोजलेले असेल.
शेतजमिन मोजण्यासाठी
येथे क्लिक करा
मोजणी करताना घ्यावयाची काळजी (Accuracy Tips)
मोबाईल ॲप्सची अचूकता अनेक गोष्टींवर अवलंबून असते. जास्तीत जास्त अचूक परिणाम मिळवण्यासाठी खालील गोष्टी लक्षात ठेवा:
मोबाईलचा जीपीएस अचूक असावा: मोजणी सुरू करण्यापूर्वी तुमचा मोबाईल जीपीएस सिग्नल चांगला घेत आहे याची खात्री करा. डोंगराळ भागात किंवा घनदाट झाडीत अचूकता कमी होते.
सॅटेलाइट व्ह्यू वापरा: नकाशावर पॉईंट्स टाकताना, सॅटेलाइट व्ह्यू (Satellite View) वापरा. हे तुमच्या जमिनीच्या प्रत्यक्ष सीमा अधिक स्पष्टपणे दाखवते.
झूम करून पॉईंट्स टाका: नकाशावर पॉईंट्स टाकताना, त्या जागेवर जास्तीत जास्त झूम (Zoom In) करा, जेणेकरून तुम्ही अगदी सीमेच्या कडेला अचूक पॉईंट टाकू शकाल.
चालण्याची गती स्थिर ठेवा: चालून मोजणी करताना गती स्थिर ठेवा आणि सीमेपासून विचलित होऊ नका.
मर्यादा आणि कायदेशीर वैधता
मोबाईल ॲप्स कितीही उपयुक्त असले तरी त्यांच्या काही मर्यादा आहेत:
अचूकता: भूभागाच्या प्रकारानुसार आणि मोबाईलच्या जीपीएस चिपच्या गुणवत्तेनुसार अचूकता २ ते ५ मीटर कमी-जास्त होऊ शकते.
कायदेशीर वैधता (Legal Validity): मोबाईल ॲपद्वारे काढलेले क्षेत्रफळ हे केवळ अंदाजित असते आणि त्याला न्यायालयात किंवा सरकारी कार्यालयात (उदा. भूमी अभिलेख विभाग) कायदेशीर आधार मिळत नाही.
अधिकृत मोजणी: कायदेशीर आणि १००% अचूक मोजणीसाठी नेहमी भूमी अभिलेख कार्यालयातील (Land Records Department) अधिकृत सर्वेक्षक (Surveyor) किंवा भूमापन तंत्रज्ञान (Total Station) वापरणे आवश्यक आहे.
निष्कर्ष: मोबाईल ॲप्स वापरून जमीन मोजणी करणे हे शेतकऱ्यांसाठी आपल्या शेताचे अंदाजित क्षेत्रफळ त्वरित जाणून घेण्यासाठी एक उपयुक्त साधन आहे. नियोजन, बियाणे खरेदी किंवा भाडेपट्टीचे अंदाज घेण्यासाठी ही पद्धत खूप उपयोगी पडते, परंतु कायदेशीर बाबींसाठी तुम्ही नेहमीच अधिकृत भूमापन पद्धतीचा वापर करावा.
